تحلیل مفاهیم اخلاق- اجتماعی در سروده‌های میر بهادر واصفی

چکیده

بررسی موضوعات اخلاقی و اجتماعی در شعر شاعران زبان فارسی‌دری پیشینه‌‌یی دیرینه دارد و پژوهش‌های متعددی بر آثار ارزشمند سرایشگران کهن صورت گرفته است. مفاهیمی همچون احسان و نیکوکاری، ظلم‌ستیزی، خیرخواهی، جوانمردی و بخشش، انسان‌دوستی، تواضع و فروتنی، پرهیز از ریا و دورویی، گشاده‌رویی و نرم‌خویی از جمله مضامینی استند که شاعران دوره‌های مختلف، از گذشته تا امروز در اشعار خود به آن‌ها پرداخته‌اند. یکی از شاعران معاصر زبان فارسی‌دری افغانستان که کمتر مورد توجه پژوهشگران قرارگرفته و تا حدودی ناشناخته مانده است، میر‌بهادر واصفی شاعر خطة لعل و لاجورد (بدخشان) می‌باشد. این شاعر دردآشنا و هم‌شهری حُجت خراسان (ناصر خسرو بلخی) در اشعار خود با بازتاب مفاهیم اخلاقی، اندیشه‌های اجتماعی خویش را به‌خوبی به تصویر ‌کشیده است. در پژوهشِ حاضر تلاش شده است تا مفاهیم اخلاق - اجتماعی در دیوان میر‌بهادر واصفی مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد؛ موضوعی‌که تاکنون کمتر بدان پرداخته شده است. این تحقیق‌که با استفاده از روش تحلیلی - توصیفی انجام شده است، نشان می‌دهد که میر‌بهادر واصفی به مسایل اخلاقی و اصول اجتماعی، اهمیت ویژه‌یی قایل است.